Đề 1: Phân tích khổ thơ sau:

Nay xa cách lòng tôi luôn tưởng nhớ
Màu nước xanh, cá bạc, chiếc thuyền vôi
Thoáng con thuyền rẽ sóng chạy ra khơi
Tôi thấy nhớ cái mùi nồng mặn quá

( Quê hương,  Tế Hanh)

Từ đó em có suy nghĩ gì về tình cảm của nhân vật ông Hai khi phải xa làng đi tản cư trong truyện ngắn "Làng" của Kim Lân?

Gợi ý:

Mở bài: 

- Tình yêu quê hương là tình cảm thiêng liêng cao đẹp của người dân Việt Nam, đã trở thành đạo lí, truyền thống văn hóa của dân tộc.

- Là đề tài lớn trong sáng tác văn chương

- Tình cảm đó thể hiện giản dị, cảm động qua khổ cuối bài thơ "Quê hương" của Tế Hanh (  trích thơ). 

- Và đó cũng là tình cảm cao đẹp mà Kim Lân phản ánh qua nhân vật ông Hai trong truyện ngắn " Làng"

Thân bài:

1. Phân tích khổ cuối bài thơ Quê hương:

- Thời điểm sáng tác: Bài thơ Quê hương sáng tác năm 1938, khi tác giả mới tròn mười bảy tuổi, đang theo học trung học ở Huế, là nỗi nhớ, là tình yêu nồng nàn đối với quê hương. 

- Tình yêu quê hương trỗi dậy thiết tha khi xa cách. Luôn tưởng nhớ thể hiện tình cảm thường trực, nhớ thương-> cách diễn đạt chân thành, giản dị nhưng gợi nhiều xúc động.

- Nỗi nhớ quê hương ở nhà thơ là nhớ quê hương miền biển với những màu sắc, hình ảnh, mùi vị rất đặc trưng của xứ biển " Màu nước xanh, cá bạc, chiếc thuyền vôi, mùi nồng mặn".

- nhớ ... quá - > cảm xúc dâng trào mãnh liệt của người con xa xứ

-> tình yêu quê hương thiết tha, sâu nặng mang tính truyền thống của người Việt Nam

2. Tình yêu làng quê ở ông Hai:

- Giới thiệu tác giả, tác phẩm và hoàn cảnh sáng tác

- Phân tích tâm trạng của ông Hai khi phải xa làng:

+ Nhớ làng với phong trào kháng chiến

+ Đau khổ khi nghe tin làng quê mình theo Tây

+ Có sự đấu tranh trong tư tưởng

+ tâm sự với con cho vơi nỗi đau khổ, bế tắc

+ Vui mừng khi nghe tin cải chính

-> tình yêu làng quê của người nông dân được giác ngộ cách mạng, tình yêu làng gắn liền với tình yêu đất nước, ủng hộ cách mạng -> nét mới trong tình yêu quê hương

3. So sánh :

- Khác nhau về giai đoạn sáng tác, thể loại,đối tượng bộc lộ cảm xúc và phương thức nghệ thuật (  trình bày chi tiết , cụ thể)

- Giống nhau: thể hiện chân thành, cảm động tình cảm với quê hương -> khơi dậy, bồi đắp cho người đọc tình cảm cao đẹp với quê hương vốn có ở mỗi người

Kết bài :

Nhận định đánh giá hai đoạn trích

Ý nghĩa tác phẩm

Đề 2: Cảm nghĩ của em về tình yêu quê hương qua hai khổ thơ sau:

Nay xa cách lòng tôi luôn tưởng nhớ
Màu nước xanh, cá bạc, chiếc thuyền vôi
Thoáng con thuyền rẽ sóng chạy ra khơi
Tôi thấy nhớ cái mùi nồng mặn quá

( Quê hương,  Tế Hanh)

Giờ cháu đã đi xa. Có ngọn khói trăm tàu

Có lửa trăm nhà, niềm vui trăm ngả

Nhưng chẳng lúc nào quên nhắc nhở

-Sớm mai này bà nhóm bếp lên chưa?

( Bếp lửa, Bằng Việt)

Phương pháp làm bài ở thân bài:

1/ Đoạn trích quê hương:

- Giới thiệu tác giả, tác phẩm

- Phân tích đoạn trích

2/ Đoạn trích Bếp lửa

- Giới thiệu tác giả ,tác phẩm

- Phân tích đoạn trích

3/ So sánh sự khác nhau, giống nhau

Đề 3: Phân tích đoạn cuối đoạn trích " Chiếc lược ngà"

Mở bài: Giới thiệu tác giả, tác phẩm và vị trí đoạn trích (  tình cha con thể hiện qua việc ông Sáu làm chiếc lược ở khu căn cứ để tặng cho con gái)

Thân bài: phân tích từng câu ( phân tích từ ngữ, hình ảnh, nghệ thuật so sánh...)  để làm nổi bật chủ đề " tình cha thương con" -> nhận xét chung về nghệ thuật của đoạn trích này: tác dụng của nghệ thuật tự sự kết hợp với miêu tả ?, cách kể chuyện ở ngôi thứ nhất trong vai bác ba - nhân vật phụ của truyện, miêu tả tâm lí nhân vật, ngôn ngữ Nam Bộ ?

Kết bài: Ý nghĩa đoạn trích, ý nghĩa của hình ảnh chiếc lược ngà, hiểu gì về hậu quả chiến tranh, về ý nghĩa của tình cảm gia đình?